Ulusal kurtuluş savaşımızın karargâhı, kurtuluşun en önemli merkezi, İstanbul’dan Anadolu’ya geçen direnişçilerin sırtını dayadığı Altındağ eteklerinde küçük bir kasaba görünümündeki Ankara, emperyalizme direnişin simgesi oldu. Bu direnişin ve savaşta yengi ile çıkmanın dünya çapında etkisi büyük oldu. Ulusal kurtuluş hareketlerine örnek teşkil etti.
Fransız sömürgeciliğine karşı mücadele eden Cezayirli direnişçilerin ceplerinde Mustafa Kemal fotoğrafları bulunması bir rastlantı değildir. ABD ve Batista diktasına karşı mücadele eden Che ve Castro’nun çantasında Nutuk’un bulunması direnişin etkilerinin nerelerde hissedildiğinin açık örneğidir.
Boğazın iki yakasında kurulmuş, içinden deniz geçen, güzelliği dillere destan İstanbul’un başkent seçilmemesinin temel nedeni kolay işgal edilmeye açık olmasıyla birlikte İmparatorluğu ve padişahlığı temsil etmesi ve kurtuluş savaşına tam cephe almış, direnişçileri asi ilan etmiş, yazgısını işgalcilerle birleştirmiş işbirlikçi yönetimlere ev sahipliği yapmasıdır. Bu özellikleriyle imparatorluk ve padişahlık yanlılarının tüm itirazlarına karşın İstanbul başkent seçilmemiştir.
Ankara Anadolu’nun ortasında bir direniş simgesi olarak doğmuş, savaşın sonunda yapılan anlaşmalara ev sahipliği yapmış, savaşı yürüten kadroların kurduğu Türkiye Büyük Millet Meclisi’nin toplanmış olduğu kenttir.
“Başkentler ülkelerin bütün siyasal, ekonomik, kültürel, idari, askerî, güvenlik vb. konularla değerlendirildiği, kararların alındığı hayat merkezleri veya başka bir deyişle beyinleridir. Bu nedenle çoğu kez ülkelerin adından çok, o ülkenin başkentinin adı kullanılmış, başkentlerin esir düştüğü durumlarda devletlerin yıkıldığı da sık görülmüştür.”
Anadolu bozkırında cumhuriyetin simgesi olarak yükselen Ankara 13 Ekim 1923’te başkent ilan edildi.
Cumhuriyetin ve bağımsızlığın simgesi olarak doğdu, öyle de kalacaktır. Ekonomik olarak batıya bağımlılığın ortadan kalktığından, tam bağımsızlık kazanıldıktan sonra kalmaya devam edecektir.
Kutluyor, sonsuza dek başkent kalacağına inanıyorum.
