Kent genelinde görev yapan aile hekimlerinin katılım sağladığı eğitim programı, alanında uzman akademisyenler ve hekimler tarafından verildi. Programda, güncel bilimsel veriler ışığında birinci basamak sağlık hizmetlerini yakından ilgilendiren konular ele alındı.
Eğitimin ilk bölümünde, insan, hayvan ve çevre sağlığını bir bütün olarak ele alan “Tek Sağlık” yaklaşımı kapsamlı şekilde değerlendirildi. Bulaşıcı hastalıklarla mücadelede disiplinler arası iş birliğinin önemi vurgulanırken, zoonotik hastalıkların önlenmesine yönelik güncel uygulamalar, çevresel faktörlerin sağlık üzerindeki etkileri ve koruyucu sağlık hizmetlerinin güçlendirilmesine yönelik yöntemler paylaşıldı.
Programın diğer bölümünde ise “Akılcı İlaç Kullanımı” konusu ele alındı. İlaçların doğru endikasyonda, uygun dozda ve yeterli süreyle kullanılmasının önemine dikkat çekilirken, gereksiz ilaç kullanımının önüne geçilmesi, antibiyotiklerin bilinçli reçetelenmesi, ilaç etkileşimlerinin değerlendirilmesi ve kronik hastalıklarda tedaviye uyumun artırılması gibi başlıklar detaylı şekilde işlendi.
Eğitim süresince aile hekimleri, günlük klinik uygulamalarda karşılaşılan örnek vakalar üzerinden interaktif değerlendirmelerde bulundu. Soru-cevap bölümlerinde sahada yaşanan sorunlar ele alınarak çözüm önerileri geliştirildi. [related-posts id="195340" color="bg-primary"][/related-posts]

BU BELİRTİLERLE ORTAYA ÇIKIYOR
Kene tutunmasını takiben kuluçka süresi genellikle 1 ile 3 gün arasındadır; ancak bu süre 9 güne kadar uzayabilir. Eğer virüs enfekte kan veya doku temasıyla bulaşmışsa, kuluçka süresi 13 günü bulabilmektedir.
Dağ, ani başlayan yüksek ateş (38 derece), şiddetli baş ağrısı ve halsizlik, yaygın vücut, eklem ve kas ağrıları, bulantı ve kusma, ciltte görülen kırmızı döküntüler (peteşi) görüldüğünde vakit kaybetmeden sağlık kuruluşuna başvurulmasını gerektiğini belirtti.
DAĞ, KENE ÇIKARIRKEN YAPILAN HATALARA DİKKAT ÇEKTİ
Dr. Öğr. Üyesi Aylin Dağ Güzel, "Toplumda yaygın olan üzerine alkol, kolonya dökmek veya sigara basmak gibi yöntemler, hastalığın bulaşma riskini dramatik şekilde artırır. Bu maddeler kenenin strese girip mide içeriğini (ve virüsü) doğrudan kana kusmasına neden olur" diyerek doğru müdahale adımlarını şöyle sıraladı:
"Kene, vakum etkisi oluşturmadan ince uçlu bir cımbızla baş kısmından tutulmalıdır. Ezilmeden, dik bir şekilde yukarı doğru çekilerek çıkarılmalıdır.
Eğer kişi kendine güvenmiyorsa, hiç müdahale etmeden en yakın sağlık kuruluşuna başvurmalıdır. Kene ne kadar erken çıkarılırsa, virüs bulaşma riski o kadar azalır."
"EVE DÖNÜLDÜĞÜNDE VÜCUT TARAMASI YAPIN"
Kenelerin vücudun sıcak ve nemli bölgelerini tercih ettiğini belirten Dağ, doğadan döndükten sonra koltuk altları, kasıklar, diz arkaları, göbek deliği çevresi ile en kritik nokta olan kulak arkası ve saç diplerinin kontrol edilmesi gerektiğini belirtti.
"Kene ısırığı, belirti bekleyecek bir durum değildir; zaman en kritik faktördür" diyen Güzel, vatandaşları hayati bir hata konusunda uyardı. Kene ile temas sonrası ateş veya halsizlik gibi belirtilerin ortaya çıkmasını beklemenin geri dönülemez sonuçlar doğurabileceğini vurgulayan Güzel, "Vücutta kene fark edildiği anda panik yapmadan ama saniyelerle yarıştığımızı bilerek en yakın sağlık kuruluşuna başvurulmalıdır" dedi

Havaların sıcaklıklarının yükselmesiyle kene kaynaklı vakaların da kendini gösterebildiğini söyleyen İstanbul Üniversitesi Cerrahpaşa-Cerrahpaşa Tıp Fakültesi Dekan Yardımcısı, Enfeksiyon Hastalıkları ve Klinik Mikrobiyoloji Uzmanı Prof. Dr. İlker İnanç Balkan, "Ülkemizde 3 hastalık kenelerle ilgili çok önemli, Kırım Kongo Kanamalı Ateşi (KKKA), lyme, Akdeniz benekli ateşi. Çıplak elle değil tutunmuşsa cımbızla hiç koparmadan almak lazım. KKKA için konuşursak kenenin tutunmasından sonra 10 gün içerisinde belirtiler başlar. Halsizlik, ateş, kas ve baş ağrısı gibi belirtiler çok özgül değil, o yüzden gecikmelere yol açabiliyor. İlk 2-3 gün hiç belirti olmayabilir, keneler ölümcül bir virüsü bulaştırabilir ve 10 gün içerisinde de ölüme yol açabilir. Vaka sayısı artacak, ciddiye alalım, daha dikkatli olmamız gerekiyor" dedi.
Sivas'ta Kırım Kongo Kanamalı Ateşi (KKKA) nedeniyle 21 yaşındaki bir gencin vefat ettiği iddia edilirken havaların ısınmasıyla birlikte uzmanlar keneye karşı uyardı. Sıcak yaz günlerinde park, bahçe, mesire alanı gibi yeşil alanlarda vatandaşların yoğunluk oluşturduğuna dikkat çekilirken İstanbul Üniversitesi Cerrahpaşa- Cerrahpaşa Tıp Fakültesi Dekan Yardımcısı, Dahili Tıp Bilimleri Bölümü Enfeksiyon Hastalıkları ve Klinik Mikrobiyoloji Ana Bilim Dalı'ndan Prof. Dr. İlker İnanç Balkan da önemli tavsiyelerde bulundu. Kenenin kesinlikle çıplak elle çıkarılmaması gerektiğini aktaran Prof. Dr. Balkan, kişilerin açık renkli, uzun giysiler tercih etmesi ve vücutlarını kontrol etmesi gerektiğini belirtti.
"ÇIPLAK ELLE ÇIKARILMAMALI"
"Keneler nisan ayı ortasıyla eylül ayı ortası arasında toprak sıcaklığı 16-18 dereceye çıktığında hayatımızda bir yer teşkil etmeye, hastalık bulaştırmaya başlıyor" diyen Prof. Dr. İlker İnanç Balkan, " Ülkemizde 3 hastalık kenelerle ilgili çok önemli, Kırım Kongo Kanamalı Ateşi (KKKA), lyme, Akdeniz Benekli Ateşi. Lyme hastalığı, Akdeniz Benekli Ateşinin kene popülasyonu daha farklı bölgelerde. Akdeniz benekli ateşi özellikle Trakya bölgesinde daha çok görülüyor. Lyme daha kırsal, dağlık ve ya tarımla ilgili faaliyetlerin olduğu bölgelerde. KKKA'nın taşıyıcısı keneler ülkemizde belirli bir bölgede daha çok görülüyor. Kelkit Vadisi denilen veya Doğu Karadeniz, Orta Anadolu Hattı'nda özellikle Sivas, Çorum, Tokat gibi illerimizin bulunduğu bölgede yoğun olarak görülüyor. Kırsal alanda çalışanlar, pikniğe gidenler, tarım ve hayvancılıkla meşgul olanlar özellikle dikkat etmeli. Kenenin tutunduğunu fark etmek bazen güç oluyor. Pikniğe gidenler, açık alanda çimenlerin üzerine oturmak yerine bir örtünün üzerine oturmalı, mümkünse pantolonlarını bir çorabın içerisine alarak bulunmalı. Eve geldiklerinde kontrol etmeleri çok önemli. Vücutta diz arkası, kulak arkası, saçlı deri gibi kıyıda köşede kalmış vücut bölgelerine keneler tutunabilir. Çıplak elle değil eğer kene tutulmamışsa bir peçete yardımıyla alınmalı. Eğer tutunmuşsa cımbızla hiç koparmadan almak lazım. Kenenin çıkartılması esnasında baş kısmı eğer cildin içerisinde kalırsa hastalığın bulaşması kolaylaşır" dedi.
"İLK 2-3 GÜN HİÇ BELİRTİ OLMAYABİLİR"
Sözlerini sürdüren Prof. Dr. Balkan, "KKKA için konuşursak kenenin tutunmasından sonra 10 gün içerisinde belirtiler başlar. Halsizlik, ateş, kas ve baş ağrısı, mide bulantısı, karın ağrısı gibi çok özgül olmayan belirtiler, gribi de düşündürebilecek belirtiler. O yüzden kişinin dikkatini çekmeyebiliyor, bu da gecikmelere yol açabiliyor. İlk 2-3 gün hiç belirti olmayabilir, sonrasında başlayabilir. Kene tutunmasını izleyen 10 gün içinde belirtilerden herhangi birisi ortaya çıkarsa derhal sağlık kuruluşuna başvurmak, gecikmemek gerekir. KKKA'ya yol açan virüs, vücuda yayıldığında tüm organları etkileyen organ yetmezliklerine, vücut içerisinde kanamalara yol açan, çok ağır bir klinik tabloya ve çoklu organ yetmezliğine sebep olabiliyor, bu çok hızlı ilerleyebiliyor. Burada biraz zamanla yarıştığımızı söylemeliyim. Destek tedavisi yapılıyor, kanamayı önleyici tedaviler. Antiviral bir ilacımız var ama hafif vakalarda çok ihtiyaç olmuyor. Yılda 500 ila bin vaka arası kayıtlara geçiyor. Bunlardan da yüzde 3 ila 5'i arasında vaka maalesef ölümle sonuçlanıyor. Yüzde 10-15 gibi ağır vaka olduğunu söyleyebiliriz. Eşlik eden başka hastalıkların bulunması da bir faktör. İyi takip edilmezse, geç kalınırsa ölümcül olabiliyor. Virüse özgü bir antiviralimiz yok, aşı çalışmaları devam ediyor. Spesifik, virüse özgü bir tedavi henüz elimizde yok" şeklinde konuştu.
"VAKA SAYISI ARTACAK, CİDDİYE ALALIM, ÖLÜME YOL AÇABİLİR"
Henüz sıcaklıkların yeni geldiğini ve kişilerin bulundukları noktalarda mutlaka dikkatli olması gerektiğini söyleyen Prof. Dr. Balkan sözlerine şöyle devam etti:
"Vaka sayısı artacak, bunu ciddiye alalım, böyle bir risk var. Keneler ölümcül bir virüsü bulaştırabilir ve bu virüs 10 gün içerisinde de ölüme yol açabilir. Çocuklarımızı, sevdiklerimizi korumak amacıyla daha dikkatli olmamız gerekiyor. Sağlık Bakanlığı'mızın yayınladığı broşürler var, bilgilendirme videoları var. Bağda, bahçede, tarlada, piknikte vakit geçiren vatandaşlarımız eve döndüklerinde vücuda tutunan bir kene var mı, kontrol etsinler. Aile fertleri birbirini kontrol ederek kene tutunması açısından birbirini gözden geçirerek bu önlemi alabilirler. Açık renk kıyafetler giymek kenenin fark edilmesini kolaylaştıracaktır. Kişinin kene teması bütün yaklaşımı değiştiriyor, hastayı gözlem altına almayı gerektiriyor. Tanı konuncaya kadar mutlaka hastalarımızı gözlem altında tutuyoruz. Durumu hekime bildirmemiz, özellikle bu aylarda nisan-eylül aylarında keneyle ilişkili hastalıkların görüldüğü coğrafyada yaşayan vatandaşlarımız bu konuda daha duyarlı, hassas olabilirlerse daha erken tanı konulması ve tedavinin başlanması açısından hayat kurtarıcı olacaktır. Bütünlüğünü koruyarak çıkarmak lazım, sonra orayı sabunlu suyla yıkamak lazım. Kene tutunmuş vaziyetteyken üzerine herhangi bir kimyasal uygulamak kenenin kusmasına yol açacağından kene de virüsü zaten sindirim sisteminde taşıdığı için hastalığı daha da fazla bulaştırmasına yol açacağından kesinlikle önerilmez. Kenenin bütünlüğünü bozmadan çıkarma imkanımız yok ise hiç dokunmadan sağlık kuruluşuna başvuralım bu önemli.”

Çorum Özel Hastanesi Fizik Tedavi ve Rehabilitasyon Uzmanı Uzm. Dr. Oğuz Kulaoğlu, ağrı ve ağrı tedavisine ilişkin önemli bilgiler vererek, bilinçsiz ilaç kullanımına karşı uyarılarda bulundu.
Çorum Özel Hastanesi bünyesinde ağrı tedavisine yönelik geniş kapsamlı hizmetler sunulduğunu belirten Uzm. Dr. Kulaoğlu, tedavi sürecinin hastanın durumuna göre planlandığını ifade etti. Kulaoğlu, hem poliklinik şartlarında hem de Fizik Tedavi ve Rehabilitasyon Laboratuvarı’nda kişiye özel uygulamalar yapıldığını söyledi.
“AĞRI KİŞİDEN KİŞİYE FARKLILIK GÖSTERİR”
Ağrının yalnızca fiziksel değil, aynı zamanda psikolojik yönleri de bulunan karmaşık bir durum olduğuna dikkat çeken Kulaoğlu, “Ağrı; vücudun herhangi bir yerinden kaynaklanan, gerçek ya da olası bir doku hasarıyla ilişkili, kişiye özgü bir duyudur. Bu nedenle hastayı değerlendirirken hem fiziksel hem de psikolojik faktörler birlikte ele alınmalıdır” dedi.
KRONİK AĞRI HAYAT KALİTESİNİ DÜŞÜRÜYOR
Ağrının akut ve kronik olarak ikiye ayrıldığını belirten Kulaoğlu, özellikle uzun süre devam eden kronik ağrıların ciddi sonuçlar doğurabileceğini vurguladı. Kronik ağrının uyku bozukluklarından psikolojik sorunlara kadar birçok olumsuz etkiye yol açtığını ifade eden Kulaoğlu, “Uzun süren ağrılar zamanla hastanın yaşam kalitesini düşürür, depresyona kadar giden bir sürece neden olabilir” diye konuştu.
BİLİNÇSİZ İLAÇ KULLANIMINA DİKKAT
Ağrı şikâyeti yaşayan hastaların doktora danışmadan ilaç kullanmaması gerektiğinin altını çizen Kulaoğlu, gelişigüzel alınan ağrı kesicilerin sorunu çözmek yerine daha da büyütebileceğini belirtti.
MODERN VE ÇOK YÖNLÜ TEDAVİ YÖNTEMLERİ
Ağrı tedavisinin ilaçlı ve ilaç dışı yöntemler olmak üzere iki ana başlıkta değerlendirildiğini ifade eden Kulaoğlu, fizik tedavi uygulamalarının bu süreçte önemli yer tuttuğunu söyledi.
Çorum Özel Hastanesi’nde uygulanan tedaviler arasında; fizik tedavi uygulamaları, kök hücre tedavisi, PRP, ESWT (şok dalga tedavisi), kinesioterapi, kuru iğneleme, tetik nokta enjeksiyonları ve masaj yöntemlerinin yer aldığı bildirildi.
Ayrıca hastane bünyesindeki Fizik Tedavi ve Rehabilitasyon Laboratuvarı’nda ESWT, elektroterapi, lenfödem tedavisi ve rehabilitasyon hizmetlerinin uzman hekim ve deneyimli fizyoterapistler eşliğinde, modern cihazlarla gerçekleştirildiği kaydedildi.

Çorum Özel Hastanesi Diyetisyeni Hande Keskin Türk, Ramazan ayında sağlıklı ve dengeli beslenmenin önemine dikkat çekti. Oruç tutan bireylerin bu dönemde de yeterli ve dengeli beslenmeye özen göstermesi gerektiğini belirten Dyt. Keskin Türk, değişen öğün düzeninin kilo artışı ve metabolizma yavaşlamasına neden olabileceğini söyledi.
Ramazan ayında genellikle 3-4 öğünlük beslenme düzeninin iki öğüne düştüğünü ifade eden Keskin Türk, özellikle tatlı, hamur işi ve şarküteri ürünleri gibi karbonhidrat ve yağ oranı yüksek besinlerin tüketiminde artış yaşandığını, buna karşılık su, sebze ve meyve tüketiminin azaldığını vurguladı. Günlük alınması gereken enerji ve besin öğelerinin oranlarının değişmemesi gerektiğinin altını çizen Keskin Türk, temel besin gruplarının her gün dengeli şekilde tüketilmesi gerektiğini belirtti.
“SAHUR MUTLAKA YAPILMALI”
Yaklaşık 12-13 saat süren açlık sürecinde kan şekerinin ciddi düşüş gösterebileceğini kaydeden Keskin Türk, sahura kalkılmamasının gün içinde halsizlik ve verim kaybına yol açabileceğini ifade etti. Ancak sahurda ağır ve yağlı yemeklerin tercih edilmesinin de kilo alma riskini artırdığını belirten Keskin Türk, şu önerilerde bulundu:
“Sahurda bol su içilmeli. Aşırı yağlı ve tuzlu yiyeceklerden kaçınılmalı. Süt, yoğurt, peynir gibi protein kaynaklarına yer verilmeli. Kan şekerini dengelemek için kepekli, çavdar ya da tam buğday ekmeği tercih edilmeli. Hafif kahvaltılar, çorba, az yağlı sebze yemekleri ve zeytinyağlılar uygun seçeneklerdir.”
İFTARA ÇORBAYLA BAŞLAYIN, YAVAŞ YİYİN
Uzun süren açlığın ardından iftara bir kase çorba ile başlanması ve yaklaşık yarım saat ara verilmesi gerektiğini belirten Keskin Türk, ardından ana yemeklere geçilmesini önerdi. Etli veya etsiz sebze yemekleri, kurubaklagiller, yoğurt, ayran, salata ve meyve gibi lif oranı yüksek besinlerin sindirimi kolaylaştırdığını ifade etti.
Yemeklerin yavaş yenmesi ve iyi çiğnenmesi gerektiğini belirten Keskin Türk, kızartma ve kavurma yerine haşlama, ızgara, buğulama veya fırında pişirme yöntemlerinin tercih edilmesini tavsiye etti.
TATLI TERCİHİ SÜTLÜ OLMALI
Ramazan’da tatlı tüketimine de dikkat edilmesi gerektiğini vurgulayan Keskin Türk, hamurlu ve kızartılmış tatlılar yerine sütlü tatlıların tercih edilmesi gerektiğini söyledi. Güllaçın uygun bir seçenek olduğunu belirten Keskin Türk, haftada 1-2 kez sütlü tatlı tüketilebileceğini, diğer günlerde ise kuru meyve tercih edilebileceğini ifade etti. Tatlının yemekten hemen sonra değil, 1-2 saat sonra tüketilmesinin daha sağlıklı olacağını kaydetti.

Akciğer kanserinin dünya genelinde en yaygın kanser kaynaklı ölüm nedeni olduğuna dikkat çekilen açıklamada, tütün kullanımı, hava kirliliği ve mesleki maruziyetlerin riskleri artırdığı belirtildi. Bu çerçevede, toplumun risk faktörlerini daha görünür şekilde değerlendirmesi gerektiği ifade edildi.
Dünya Sağlık Örgütü verileri akciğer kanserinin hem kadınlarda hem de erkeklerde ölüm oranlarında ilk sırada yer aldığını gösterirken, erken teşhisin tedavi başarısını belirgin şekilde yükselttiği aktarıldı.
Çorum Eczacı Odası, eczacıların toplum sağlığında üstlendiği önleyici rolün akciğer kanseriyle mücadelede kritik bir konumda olduğunu bildirdi. Eczacıların katkı sunduğu temel alanlar şöyle açıklandı: “Sigara bırakmak isteyen bireylere danışmanlık desteği, solunum ilaçlarının doğru kullanımı hakkında bilgilendirme, tarama ve farkındalık kampanyalarına katkı sağlama, hava kirliliği ve yaşam tarzı riskleri konusunda halkı bilinçlendirme”
Yapılan açıklamada, akciğer sağlığını korumanın toplumun genel sağlığını korumak anlamına geldiği, eczacının yönlendirdiği her bilinçli adımın erken tanı için yeni bir fırsat sunduğu kaydedilerek 17 Kasım Dünya Akciğer Kanseri Günü’nün mesajı “Bir nefesin değeri, bilinçle başlar.” sözleriyle duyuruldu. [related-posts id="186777" color="bg-primary"][/related-posts]